default De abstracte wereld van Ien Lucas, Piet Augustlijn 2006 - ien lucas

De Abstracte wereld van Ien Lucas.

Naar aanleiding van de tentoonstelling bij Lambert Tegenbosch 2006

"Dat is het vreemde van abstracte kunst, maar tegelijk ook zijn bestaansgrond: de betekenis van een kunstwerk ligt niet  in de voorstelling, maar in zijn vorm. Een vorm zonder relatie met de waarneembare wereld, maar die wel een betekenende vorm kan zijn", schreef Lambert Tegenbosch in 1995 over het werk van Ien Lucas.

"Ien Lucas geeft haar schilderijen geen titels, omdat ze zich niet geroepen voelt de betekenis van een schilderij in woorden te herhalen. De schilder legt niets in het werk en drukt er niets in uit, de schilder schildert en denkt schilderend. De kijker haalt er desondanks iets uit dat we de betekenis van het werk noemen".
Recent werk van Ien Lucas is momenteel te zien in Galerie Lambert Tegenbosch. Schilderijen in uiteenlopende technieken waarin de cirkel een hoofdrol speelt. Abstracte schilderijen waarin beeldmiddelen als kleur en vorm niet alleen de identiteit van ieder afzonderlijk werk, maar ook de onderlinge samenhang tussen de werken bepalen. De vraag is of het inderdaad abstracte werken zijn, werken waarin datgene wat je ziet aan geen enkele werkelijkheid refereert.

Onlangs hoorde ik een bekende kunstverzamelaar zeggen dat abstractie niet bestaat,dat er altijd een link met de werkelijkheid is. Met die uitspraak in gedachten ga je de schilderijen van Ien Lucas anders bekijken. Verwijzen die cirkels niet naar vlekken die je voor je ziet als je je ogen enige tijd gesloten hebt gehouden, naar schitteringen op het water wanneer het zonlicht wordt gereflecteerd, naar onder het wateroppervlak drijvende planten, een straat vol confetti na de carnavalsoptocht of  een uitbarsting in de kosmos?  Kortom: zijn als abstract bestempelde schilderijen toch ontleend aan een werkelijkheid die alleen de schilder kent of heeft ervaren?
Hoewel de schilderijen van Lucas geen titel hebben zijn ze wel genummerd en kregen ze een werktitel mee, in deze recente werken vooral aangeduid als Spots. De tentoongestelde werken zijn te verdelen in drie groepen. Werken op plexiglas, geschilderd op één kant, vervolgens met de glanzende kant naar voren gericht en ingelijst. Epoxyschilderijen,  waarbij lagen of vlakken epoxyhars op een doek worden aangebracht en waarbij overvloeiingen kunnen plaatsvinden en andere waarbij een laag epoxy wordt aangebracht waarin met pigment een lijntekening wordt aangebracht waarover vervolgens weer een of meerdere lagen epoxy worden aangebracht. De epoxy die er aan de randen afdruppelt wordt afgebroken en op het vlak aangebracht.

Tenslotte zijn er de schilderijen in acrylverf, waarbij een dikke pasta wordt vermengd met acrylverf dat vervolgens via mallen op doek wordt aangebracht. De resultaten vertonen overeenkomsten, maar ook verschillen. De achter plexiglas schilderingen zijn helder van kleur en vertonen uitvloeiingen, de epoxy schilderingen kunnen hoogglanzend of mat (van het vele schuren ) zijn, de acrylschilderingen zijn kleurrijk en helder. Enkele voorbeelden zijn Space in spots, oranje, waarbij gekleurde cirkels op een oranje ondergrond zweven, Top Spot zijn losse meerkleurige cirkels op een achtergrond die verloopt van donkergroen  naar wit, zijn redelijk ver uit elkaar geplaatste cirkels op een witte achtergrond en Hot Spot is een enorme hoeveelheid vlekken aangebracht op een nat doek waardoor dekleuren in elkaar overvloeien. Twee fascinerende  Hot Spot- schilderijen bestaan uit diverse lagen epoxy waartussen met pigment gekleurde lijnen zijn aangebracht. In deze werken kan de kijker een eigen reis maken, ontdekkingen doen en associaties zien te vinden. In werken als Over elkaar en Voor en achter bewegen cirkels zich over en onder elkaar. Niet altijd consequent, maar daardoor des te boeiender.

Enkele reeksen werken zijn weliswaar klein van formaat, maar monumentaal van karakter. Het zijn experimenten die nu eens verzamelingen van kleurstippen, kleine cirkels of verfdotten laten zien, dan weer dichtgemetselde composities van grillige patronen of glanzende en spiegelende kleurvlakken van epoxy met pigment. Mooie en boeiende composities die de veelzijdigheid van de kunstenaar tonen. Een serie Bewegingen uit 2004 sluit deze overtuigende presentatie af. Kleurrijke,grillige lijnen op diverse ondergronden die beweging suggereren en de kijker nu eens in de compositie betrekken dan weer de blik naar buiten laat richten.
Uitsnedes uit oneindige bewegingen die zich naast het geschilderde vlak lijken voort te zetten.

De schilderijen van Ien Lucas leggen een wonderlijke wereld bloot.het zijn in hun aard abstracte acrylschilderijen op doek of plexiglas of composities met epoxy, maar tegelijkertijd verkenningen van een binnenwereld, kleurrijke ontboezemingen  over het wezen van de schilderkunst, alibi's om vrij om te gaan  met beeldende middelen en volop te experimenteren.
Ze getuigen van een optimistisch wereldbeeld en een intense liefde voor de schilderkunst. En dat voel je als je ernaar kijkt en voorzichtig de tactiele huid beroert. Of ze refereren aan de werkelijkheid kun je alleen beoordelen in 'n één op één confrontatie.

Piet Augustijn